تحلیل پتانسیل‌ سیل‌خیزی حوضه آبخیز بالیخلی‌چای با استفاده از مدل MFFPI و ارتباط آن با شاخص‌های ژئومورفولوژی

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

موسی عابدینی

امیر حسام پاسبان

گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

10.22067/geoeh.2026.97676.1676

چکیده

هدف این پژوهش، ارزیابی و پهنه‌بندی پتانسیل سیلاب ناگهانی در حوضه آبخیز بالیخلی‌چای با استفاده از شاخص اصلاح‌شده پتانسیل سیلاب ناگهانی (MFFPI) و تحلیل ارتباط آن با شاخص‌های ژئومورفولوژی است. بدین منظور، شش لایه موضوعی شامل شیب، تجمع جریان، کاربری اراضی و پوشش زمین (LULC)، انحنای دامنه، بافت خاک و زمین‌شناسی در محیط نرم‌افزار ArcGIS تهیه و تلفیق شدند. داده‌های LULC از پایگاه GLC-FCS30D در محیط سامانه Google Earth Engine تهیه و استخراج شدند، نقشه زمین‌شناسی از سازمان زمین‌شناسی کشور در مقیاس ۱:۱۰۰۰۰۰، نقشه بافت خاک در مقیاس ۱:۲۵۰۰۰۰، شاخص NDVI از تصاویر سنتینل-۲ سال ۲۰۲۵ و مدل رقومی ارتفاع ASTER با تفکیک ۳۰ متر استخراج شدند. تمامی لایه‌ها در پنج کلاس هیدرولوژیکی طبقه‌بندی مجدد و با وزن‌های متفاوت تلفیق گردیدند. نتایج نشان داد که ۴۴۴ کیلومتر مربع معادل 75/36 درصد از مساحت حوضه در کلاس خطر زیاد و ۵۹ کیلومتر مربع معادل 88/4 درصد در کلاس خطر خیلی زیاد قرار دارد؛ بدین ترتیب در مجموع 63/41 درصد از مساحت حوضه از پتانسیل سیل‌خیزی بالایی برخوردار است.

کلیدواژه‌ها

سیلاب ناگهانی

شاخص‌های ژئومورفولوژی

همبستگی اسپیرمن

GEE

حوضه آبخیز بالیخلی‌چای

موضوعات

• هیدروژئومورفولوژی

---